Η ταυτότητα της μέρας…

Βιβλίων Γη

Σαλβαντόρ Νταλί: Η διαφορά ανάμεσα σε έναν τρελό και εμένα είναι ότι ο τρελός πιστεύει ότι είναι λογικός, ενώ εγώ γνωρίζω ότι είμαι τρελός

Γράφει η Μαρία Σιταρίδου-Τρουλάκη

Διάσημος Ισπανός σουρεαλιστής ζωγράφος του 20ου αιώνα. Γεννήθηκε στις 11 Μαΐου 1904 στην πόλη Φιγκέρες κοντά στα Γαλλικά σύνορα της Καταλονίας . Από μικρό παιδί τον σημάδεψε η απώλεια του συνονόματου αδελφού του που πέθανε 9 μήνες πριν τη γέννησή του.. Αποτέλεσμα αυτού του γεγονότος ήταν η πεποίθησή του ότι ο ίδιος ήταν μετενσάρκωση του αδελφού του και ότι ο αδελφός του ήταν “η πρώτη εκδοχή του εαυτού του” .

Σε ηλικία έξι ετών δημιουργεί το πρώτο του έργο. Οι γονείς του αντιλαμβάνονται έγκαιρα το δημιουργικό του ταλέντο, κυρίως η μητέρα του.

Σε ηλικία έξι ετών ήθελα να γίνω μάγειρας, στα εφτά ήθελα να γίνω Ναπολέων έκτοτε η φιλοδοξία μου όλο και μεγάλωνε.

Σε ηλικία 16 ετών χάνει τη μητέρα του την οποία λάτρευε. Ήταν μεγάλο χτύπημα για αυτόν. Είπε ο ίδιος:

…δεν μπορούσα να παραιτηθώ από την απώλεια ενός πλάσματος στο οποίο στηρίχτηκα για να κάνω αόρατες τις αναπόφευκτες κηλίδες της ψυχής μου.

Σπούδασε για τέσσερα χρόνια στην Βασιλική Ακαδημία Καλών Τεχνών της Μαδρίτης από όπου όμως αποβλήθηκε διότι θεωρούσε τους εξεταστές του στο μάθημα Ιστορίας της Τέχνης ανίκανους να τον κρίνουν. Κατόπιν μετέβη στο Παρίσι όπου ήρθε σε επαφή με τον Πάμπλο Πικάσο, Μιρό και άλλους εικαστικούς και πρωτοποριακούς καλλιτέχνες Εκεί επηρεασμένος από τις Φροϋδικές θεωρίες περί ονείρων και περί της ανθρώπινης ικανότητας για συνειρμούς, αρχίζει να συνδέει εικόνες και αντικείμενα ασύνδετα μεταξύ τους. Καταργώντας την αίσθηση της βαρύτητας με είδωλα που ίπτανται στον χώρο δημιουργεί φαντασιακά κολάζ στον καμβά. Έτσι εντάσσεται στο νεοφυές πρωτοποριακό ρεύμα του σουρεαλισμού και αναδεικνύεται για πολλά χρόνια ο ιδιοφυής, μεγαλομανής, προκλητικός και εκκεντρικός εκπρόσωπός του.

Κάθε πρωί μόλις ξυπνάω έχω μία εμπειρία υπέρτατης ευχαρίστησης όταν συνειδητοποιώ ότι είμαι ο Σαλβαντόρ Νταλί.

Τα έργα του είναι πολυεπίπεδα και συμβολικά Τα “υλικά” του είναι τα όνειρα, τα οράματα, οι επιθυμίες, η φαντασία, οι φόβοι, όλα προερχόμενα από το υποσυνείδητο. Προσθέτοντας όμορφα χρώματα και γεωμετρικά σχήματα και πετυχαίνοντας την οπτική ψευδαίσθηση δημιουργούσε όμορφο τελικό αποτέλεσμα. Κοιτούσε σταθερά για πολύ ώρα ένα αντικείμενο μέχρι να γίνει η μορφή του ρευστή και διαφορετική, επιτυγχάνοντας την οφθαλμαπάτη. Ο Νταλί επηρέασε την Τέχνη σε όλες τις μορφές της. Τη ζωγραφική, τη γλυπτική, την μόδα και τον κινηματογράφο. Ο ίδιος δημιούργησε πρότυπο παρά την εκκεντρική ζωή του και το υπερρεαλιστικό έργο του.

Ο σουρεαλισμός είναι καταστροφικός, αλλά μόνο για όσα περιορίζουν το όραμα μας.

Στο Παρίσι γνώρισε και ερωτεύτηκε την Έλενα Ιβάνοβνα Διακόνοβα γνωστή ως “Γκαλά”, 10 χρόνια μεγαλύτερή του και παντρεμένη με φίλο του. Η Γκαλά έγινε αμέσως η μούσα του, μέντορας και μάνατζερ του, δια βίου. Η ίδια αποδέχθηκε την ιδιαιτερότητα του χαρακτήρα του και της εμφάνισής του και τον παρακίνησε να τα χρησιμοποιήσει με δημιουργικό τρόπο. Έζησε μία αντισυμβατική, εξωφρενική ζωή όπως ήταν και οι πίνακες του , έχοντας με την Γκαλά σχέση κατανόησης και ελευθερίας. Το 1982 η Γκαλά πέθανε 89 ετών. ο Νταλί γέρασε “μέσα σε μία νύχτα” κι έχασε την όρεξη του για τη ζωή. Ο ίδιος πέθανε σαν σήμερα 23 Ιανουαρίου του 1989 από καρδιακό επεισόδιο. Η Le monde έγραψε: έτσι τελείωσε ο Νταλί, κλόουν και ιδιοφυΐα του 20ου αιώνα!!!

Αποστάγματα:

Ευφυΐα χωρίς φιλοδοξία είναι πουλί χωρίς φτερά.

Το μοναδικό από το οποίο ο κόσμος δεν θα κουραστεί πότε είναι η υπερβολή.

Μην φοβόσαστε την τελειότητα δεν θα την πετύχετε ποτέ.

Μαρία Σιταρίδου-Τρουλάκη

Σχετικά Άρθρα